Plant Tissue Culture

Dictionary of Plant Tissue Culture

2,4-D Afkorting voor 2,4-dichloorfenoxyazijnzuur. Een synthetisch, persistent auxine. 2,4-D wordt in vivo toegepast als selectief herbicide van dicotyle onkruiden in monocotyle gewassen (grassen).

abscisinen Groep van plantenhormonen die groeiprocessen remmen en rust induceren (‘verouderingshormoon’). Abscisinen hebben een antagonistische werking op gibberellinen en cytokininen. De bekendste abscicine is abscisinezuur (ABA). Belangrijke sources: bladeren. Belangrijke sinks: bladeren, groeiende plantendelen. De werkzaamheid van absisinen is afhankelijk van de balans met andere hormonen in de plant; planten kunnen abscisinen omzetten naar en opslaan in een biologisch inactieve variant. Abscisinen verhogen het algehele resistentieniveau van de plant tegen ongunstige groeiomstandigheden, zoals droogte, koude, korter wordende dagen. Absicinen zijn o.a. betrokken bij: bladval in de herfst, in rust gaan van groeitoppen en zaden. Zie ook: hormonen.

actieve kool Koolstofpoeder.

additief effect (van hormonen) Het effect van twee of meer stoffen is even groot als de som van de effecten die elk van de stoffen alleen zou opwekken. Zie ook: antagonistisch effect, synergistisch effect.

adventief Nieuwvorming van een orgaan (wortel, knop, spruit, bloem) uit een geïsoleerd plantendeel, dat zo’n orgaan niet bezat vóór isolatie in vitro. Zie ook: lateraal.

afharden Het geleidelijk laten acclimatiseren en laten aanpassen van a) kasplanten aan buitenomstandigheden, b) in vitro planten aan in vivo omstandigheden. Afharden kan gebeuren door: minder water te geven, verlaging van temperatuur, verlaging van relatieve luchtvochtigheid, verhoging van lichtintensiteit, verlaging van concentratie voedingsstoffen. Afharden vermindert plantuitval in de vervolgfase.

agar Product gemaakt van algen (Rhodophyta) gebruikt voor het geleren van voedingsmedia in weefselkweek.

AgNO3 Zilvernitraat. Goed oplosbaar zout. Toegediend aan het voedingsmedium heeft zilvernitraat een anti-ethyleenwerking en anti-bacteriële werking.

alcohol Chemische stof: C2H5OH. Weefselkweeklaboratoria gebruiken alcohol in een concentratie van 70% (v/v) voor het ontsmetten van plantenweefsels, glaswerk en werkblad en 90% (v/v) voor het ontsmetten van gereedschap door flamberen.

antagonistisch effect (van hormonen) Tegengesteld effect. Zie ook: additief effect, synergistisch effect.

antherencultuur Kweek van helmknoppen in weefselkweek.

antibioticum Bestanddeel dat de groei van micro-organismen onderdrukt.

anti-gibberellinen Groep plantenhormonen die de celstrekking remmen. Anti-gibberellinen (zoals CCC, Alar, Paclobutrazol) remmen de synthese van gibberellinen en worden toegepast om compactere planten te kweken. Zie ook: gibberellinen.

antioxidant Stof die oxydatie tegengaat.

asymbiotisch Niet in symbiose levend. Zie: symbiose.

aseptisch Synoniem: steriel. Vrij van micro-organismen (bacteriën, schimmels, virussen, mycoplasma etc.).

aseptische technieken Procedures die introductie van micro-organismen in plantenweefselkweek helpen voorkomen.

autoclaaf Apparaat voor het steriliseren van voedingsbodems, glaswerk etc met behulp van stoom onder druk.

auxinen Groep van regulatoren die op celniveau vooral de celstrekking (‘groei’) bevorderen. Op orgaan- en plantniveau hebben auxinen hebben commerciële toepassingen bij het bewortelen van stekken, het sturen van de vruchtzetting in de fruitteelt, weefselkweekcultuur, onkruidbestrijding (groeistofherbicide). Bij aardappels verlengt toediening van een hyperoptimale concentratie auxine (chloorprofam) de bewaarbaarheid. Belangrijke sources én sinks: groeitoppen van stengels, in jonge bladeren, in bloemen, in jonge zaden van groeiende vruchten. Oók de wortels zijn een belangrijke sink van auxinen, zowel voor celdeling, celstrekking en celdifferentiatie (‘wortelvorming’). Natuurlijke auxinen komen in het plantenrijk van nature voor (bijvoorbeeld IAA, IBA, PAA); synthetische auxinen zijn kunstmatig gesynthetiseerd (bijvoorbeeld 2,4D, NAA). Auxinen en cytokininen hebben een antagonistische werking op elkaar. Zie ook: hormonen.

 

Leave a Reply

Your email address will not be published.